Baraż w żużlu to dwumecz, którego stawką jest awans do wyższej ligi albo utrzymanie w niej. W rywalizacji o PGE Ekstraligę spotykają się drużyna z ostatniego miejsca elity oraz wicemistrz niższego szczebla. O zwycięstwie decydują kolejno punkty meczowe, punkty biegowe, a przy ich pełnej równości – pierwszeństwo zespołu z PGE Ekstraligi.
Czym jest baraż w żużlu?
Baraż składa się z dwóch spotkań – pierwszego meczu i rewanżu. Nie jest pojedynczym dodatkowym meczem po zakończeniu sezonu, lecz odrębną rywalizacją o przynależność ligową w następnym sezonie.
W barażu o PGE Ekstraligę uczestniczą drużyna zajmująca ostatnie miejsce w najwyższej klasie rozgrywkowej oraz wicemistrz 2. Ekstraligi. Zwycięzca pozostaje albo uzyskuje prawo startu w PGE Ekstralidze, a pokonany trafia do rozgrywek niższego szczebla. Szczegółowe zasady określa art. 706 Regulaminu Rozgrywek Ekstraligi.
Jak rozstrzyga się baraż o PGE Ekstraligę?
Wynik barażu nie zależy wyłącznie od tego, kto wygra rewanż. Regulamin nakazuje przejść przez kolejne kryteria. Najpierw porównuje się punkty meczowe z obu spotkań, następnie punkty biegowe, czyli tak zwane małe punkty.
| Kolejność | Kryterium | Działanie |
|---|---|---|
| 1 | Punkty meczowe | Za wygraną drużyna otrzymuje 2 punkty, za remis 1, a za porażkę 0. Sumuje się wyniki obu spotkań. |
| 2 | Punkty biegowe | Przy równej liczbie punktów meczowych porównuje się łączną liczbę punktów zdobytych przez oba zespoły w biegach. |
| 3 | Pierwszeństwo drużyny z PGE Ekstraligi | Jeżeli punkty meczowe i biegowe są identyczne, zwycięzcą zostaje zespół występujący już w PGE Ekstralidze. |
Przykładowo, gdy każda drużyna wygra jedno spotkanie, obie mają po dwa punkty meczowe. Wtedy trzeba zsumować punkty biegowe z pierwszego meczu i rewanżu. Zespół z wyższą łączną zdobyczą wygrywa baraż.
W barażu o PGE Ekstraligę nie rozgrywa się biegu dodatkowego. Jeśli po dwóch meczach występuje pełna równość, regulamin nie przewiduje dogrywki. O wyniku przesądza pierwszeństwo drużyny, która już rywalizuje w elicie.
Kolejność kryteriów decydujących o awansie lub utrzymaniu wygląda więc następująco:
- Punkty meczowe – wynik zwycięstw, remisów i porażek w obu spotkaniach.
- Punkty biegowe – suma punktów zdobytych na torze w całym dwumeczu.
- Status drużyny ekstraligowej – rozstrzygający przy identycznych dwóch wcześniejszych wartościach.
Jeżeli pierwszy mecz kończy się wynikiem 47:43 dla zespołu z niższej ligi, drużyna ekstraligowa musi wygrać rewanż co najmniej czterema punktami, aby doprowadzić do równości w dwumeczu. Wynik 47:43 w rewanżu daje sumę 90:90. W takim przypadku utrzymuje się zespół PGE Ekstraligi. Zwycięstwo 48:42 oznacza już przewagę punktów biegowych, natomiast wynik 46:44 nie wystarcza do odrobienia straty.
Czy baraże na niższych szczeblach mają takie same zasady?
Nie. Regulaminy mogą różnić się zależnie od poziomu rozgrywek. W barażach między niższymi ligami, na przykład między 2. Ekstraligą a Krajową Ligą Żużlową, przy równej liczbie punktów meczowych i biegowych może zostać rozegrany bieg dodatkowy.
Bieg dodatkowy to pojedyncza gonitwa, w której startuje po jednym zawodniku z każdej drużyny. Kierownicy zespołów wyznaczają uczestników, a zwycięstwo zawodnika rozstrzyga losy całego barażu. W takich rozgrywkach trzeba też uwzględnić sytuację, w której warunki atmosferyczne uniemożliwiają przeprowadzenie decydującego biegu:
- W niższych ligach remis w dwumeczu może prowadzić do biegu dodatkowego.
- W biegu dodatkowym startuje po jednym zawodniku z każdego zespołu.
- Jeżeli warunki nie pozwalają na rozegranie biegu, regulamin może przewidywać trzeci mecz.
- W barażu o PGE Ekstraligę te rozwiązania nie zastępują zasady pierwszeństwa drużyny ekstraligowej.
Dlatego informacji o biegu dodatkowym nie można automatycznie przenosić na baraż o najwyższą klasę rozgrywkową. W tym przypadku decyduje regulamin Ekstraligi, a nie ogólna zasada stosowana w każdej lidze.
Baraż a punkt bonusowy
Baraż przypomina dwumecz o punkt bonusowy, ponieważ w obu przypadkach porównuje się wyniki dwóch spotkań. Są to jednak różne elementy rozgrywek. Punkt bonusowy dotyczy rundy zasadniczej i wpływa na tabelę ligową, natomiast baraż jest osobnym etapem, którego stawką jest awans albo utrzymanie.
W barażu nie dolicza się punktu bonusowego z rundy zasadniczej. Liczą się wyłącznie wyniki dwóch meczów barażowych oraz kryteria wskazane w art. 706. Przy pełnej równości w barażu o PGE Ekstraligę nie decyduje dodatkowy wyścig, lecz pierwszeństwo zespołu z najwyższej ligi.
Najprościej zapamiętać, że baraż to dwumecz o miejsce w lidze, a jego wynik w Ekstralidze ustala się w kolejności: punkty meczowe, punkty biegowe, status drużyny ekstraligowej.
